Ιατρείο λιπιδίων

Η υπερλιπιδαιμία αποτελεί έναν από τους κυριότερους παράγοντες κινδύνου για αθηρωμάτωση των αγγείων και στεφανιαία νόσο.

Η υπερλιπιδαιμία σε ένα 50% των περιπτώσεων οφείλεται σε κακή διατροφή, παχυσαρκία και έλλειψη άσκησης και σε ένα 50% σε κληρονομικούς παράγοντες, όπου ο ίδιος ο οργανισμός παράγει περισσότερη χοληστερόλη από ότι χρειάζεται. Στους περισσότερους η υπερλιπιδαιμία είναι συνδυασμός των δύο παραπάνω.  Σε ορισμένες περιπτώσεις η υπερλιπιδαιμία είναι δευτεροπαθής και οφείλεται συνήθως σε απορρύθμιση άλλης πάθησης, οπότε η χοληστερόλη ή παράγεται σε υπερβολικό βαθμό ή δε γίνεται σωστή μεταφορά της ή δεν αποβάλλεται όπως πρέπει από τον οργανισμό. Οι παθήσεις αυτές είναι ο υπερθυρεοειδισμός, ο σακχαρώδης διαβήτης, η ηπατική νόσος, η νεφρική νόσος, ο αλκοολισμός και κάποια φάρμακα.

Επίσης στα άτομα με υπερλιπιδαιμία πρέπει να αποτιμάται ο συνολικός καρδιαγγειακός κίνδυνος από την συνύπαρξη άλλων μειζόνων παραγόντων κινδύνου (υπολογισμός SCORE).

 

Η διερεύνηση των υπερλιπιδαιμιών περιλαμβάνει:

  • Ατομικό και οικογενειακό ιστορικό
  • Κλινική εξέταση (ξανθελάσματα στα μάτια, ξανθώματα τενόντων)
  • Γενική εξέταση αίματος
  • Πλήρης βιοχημικός έλεγχος (συμπεριλαμβάνομένων των μετρήσεων ολικής χοληστερόλης, LDL, HDL, τριγλυκεριδίων, ηπατικών ενζύμων και CPK)
  • TSH
  • Ειδικές εξετάσεις εφόσον ενδείκνυται ( αθηρωματικός δείκτης, Lp(A), Apo A, Apo B κα)
  • Έλεγχος λοιπού καρδιαγγειακού συστήματος (triplex καρδιάς, αορτής, καρωτίδων, σπονδυλοβασικών κτλ)

Πρωτεύον θεραπευτικός στόχος είναι η μείωση της LDL (ή της non-HDL) και της ολικής χοληστερόλης και δευτερεύων η μείωση των τριγλυκερδίων και η αύξηση της HDL.

 

Οι θεραπευτικοί στόχοι είναι:

  • LDL <70 mg/dl σε άτομα ΠΟΛΥ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ
  • LLDL <100 mg/dl σε άτομα ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ
  • LDL <115 mg/dl σε άτομα ΜΕΤΡΙΟΥ-ΧΑΜΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

Η θεραπεία περιλαμβάνει:

  • Ειδικό διαιτολόγιο (αλλαγή διατροφής, απώλεια βάρους αν χρειάζεται)
  • Σωματική δραστηριότητα
  • Υπολιπιδαιμικά φάρμακα (στατίνες, εζετιμίμπη, ω3 λιπαρά οξέα, φιμπράτες, νεότερα φάρμακα όπως αναστολείς της PCSK9 σε σοβαρές περιπτώσεις)

Οι στατίνες αποτελούν τη θεραπεία εκλογής γιατί έχουν πλειοτροπικές δράσεις πέραν της μείωσης της χοληστερόλης (σταθεροποίηση αθηρωματικών πλακών, αντιφλεγμονώδη δράση κτλ). Οι στατίνες προκαλούν μια μικρή δοσοεξαρτώμενη αύξηση των ηπατικών ενζύμων και της CPK και θα πρέπει να διακόπτονται αν η αύξηση είναι 3πλάσια ή 5πλάσια του φυσιολογικού αντίστοιχα. Συνεπώς στις 6 εβδομάδες μετά την έναρξή τους θα πρέπει να γίνεται μια βιοχημική εξέταση επανελέγχου και αν όλα είναι καλά κατόπιν κάθε 6-12 μήνες.